Zasiłek pielęgnacyjny wchodzi w skład świadczeń rodzinnych i jest jednocześnie w podgrupie świadczeń opiekuńczych – obok świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego. Podlega koordynacji świadczeń do ukończenia przez dziecko 18 roku życia. Skierowany jest do osób z niepełnosprawnością oraz przyznawany w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

Aktualna wysokość zasiłku pielęgnacyjnego to 215,84 zł miesięcznie – kwota ta obowiązuje także w 2023 roku. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje: 

• niepełnosprawnemu dziecku do ukończenia 16 roku życia – dziecko musi posiadać orzeczenie o niepełnosprawności – wnioskuje rodzic dziecka;
• osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia – osoba ta musi legitymować się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia);
• osobie, która ukończyła 75 lat.

Przysługuje Ci zasiłek pielęgnacyjny w Polsce i nie masz pewności jakie świadczenia możesz otrzymywać w innym kraju koordynacyjnym? Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji telefonicznej – zapisz się.

W kontekście przyznania zasiłku pielęgnacyjnego nie obowiązuje kryterium dochodowe. Oznacza to, że posiadanie odpowiedniego orzeczenia uprawnia do jego pobierania – oczywiście po złożeniu wniosku, co można zrobić za pośrednictwem portalu rządowego lub we właściwym dla miejsca zamieszkania Urzędzie Miasta / Urzędzie Gminy. W przypadku dzieci, wniosek składa rodzic dziecka. Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego co do zasady ustala się na czas nieokreślony. Jeśli dane orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony, to prawo do jego przysługiwania datuje się na ostatni dzień miesiąca, w którym upływa jego ważność – jest to świadczenie niepodzielne.

Aby nabyć prawo do zasiłku pielęgnacyjnego od miesiąca złożenia wniosku w zespole ds. orzekania o niepełnosprawności, wniosek należy złożyć w terminie 3 miesięcy od dnia wydania danego orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Rozstrzygnięcie o przyznaniu bądź odmowie zasiłku pielęgnacyjnego ma formę decyzji administracyjnej wydanej przez organ właściwy.

Świadczenie pielęgnacyjne w 2023 roku – koordynacja świadczeń. W okresie od 01.01.2023 roku kwota świadczenia pielęgnacyjnego wyniesie 2 458,00 zł miesięcznie. Stosowne Obwieszczenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej ukazało się w Monitorze Polskim.

Przypomnijmy, że podlega ono corocznej aktualizacji o wskaźnik inflacji na zasadach określonych w art. 17 ust. 3b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jest nim procentowy wzrost najniższego wynagrodzenia za pracę, obowiązującego 1 stycznia roku, w którym jest przeprowadzana waloryzacja w stosunku do minimalnej pensji z 1 stycznia poprzedniego roku. Co ciekawe w 2023 roku planuje się podniesienie pensji minimalnej dwukrotnie – od stycznia oraz od lipca, jednakże świadczenie pielęgnacyjne podwyższone będzie (niestety) tylko raz – w odniesieniu do kwoty styczniowej. Poprzednia kwota świadczenia wynosiła 2 119,00 zł miesięcznie.

Zasiłek rodzinny wraz z siedmioma różnymi dodatkami do zasiłku rodzinnego podlega koordynacji świadczeń. W związku z tym, że od 1. lipca każdego roku można składać online wnioski o przyznanie tego świadczenia rodzinnego na nowy okres zasiłkowy (w formie papierowej wnioski przyjmowane są od 1. sierpnia każdego roku) warto zapoznać się z jego specyfiką i omówić go w kontekście koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

Podstawowe zasady uzyskania zasiłku rodzinnego

Zasiłek rodzinny przysługuje do ukończenia przez dziecko 18. roku życia lub powyżej tego wieku pod warunkiem nauki w szkole publicznej lub szkole wyższej (jednak nie dłużej niż do ukończenia 21. roku życia lub 24. roku życia, jeżeli ma orzeczony umiarkowany lub znaczny stopień niepełnosprawności). Przysługuje także osobie uczącej się do 24. roku życia, przy czym taka osoba w myśl ustawy o świadczeniach rodzinnych to osoba pełnoletnia ucząca się, niepozostająca na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub w związku z ustaleniem wyrokiem sądowym lub ugodą sądową prawa do alimentów z ich strony. Wnioskować o zasiłek rodzinny na dziecko może jego rodzic, opiekun prawny lub faktyczny lub właśnie osoba ucząca się, której definicję przestawiono powyżej. Przyznaje się go na okresy zasiłkowe, które ustalone są od 01.11 danego roku do 31.10 roku następnego. Zatem składając wniosek na okres zasiłkowy 2022/2023 np. w sierpniu 2022 r. otrzymamy rozstrzygnięcie w formie decyzji administracyjnej obejmujący czas od 01.11.2022 r. do 31.10.2023 r. Wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania (albo w ośrodku pomocy społecznej GOPS / MOPR lub w innej jednostce organizacyjnej gminy np. Centra Pomocy Rodzinie, jeżeli to właśnie im przekazana została realizacja świadczeń rodzinnych w danej gminie). W formie papierowej od 01.08, alternatywnie od 01.07 można złożyć wniosek online za pośrednictwem portalu informacyjno – usługowego Empatia, o czym szerzej tutaj. Jednocześnie trzeba podkreślić, że taki wniosek można złożyć w każdej chwili – w przypadku złożenia wniosku po 30.11 na dany okres zasiłkowy, uprawienie ustala się od pierwszego dnia miesiąca złożenia wniosku.

Zasiłek rodzinny jest jednym ze świadczeń na dzieci, które ma na celu częściowe pokrycie wydatków ponoszonych na utrzymanie dziecka. Zasadniczą kwestią, która różni go od innych, podobnych świadczeń takich jak 500+ czy rodzinny kapitał opiekuńczy jest fakt, że w celu uzyskania uprawienia do jego pobierania należy spełnić określone kryterium dochodowe.

Świadczenie rodzicielskie, znane też w Polsce jako kosiniakowe, podlega koordynacji świadczeń. Jest ono bardzo specyficzne, gdyż co do zasady obejmuje osoby nieaktywne zawodowo w Polsce, które opiekują się dzieckiem w pierwszym okresie życia. Stosując zatem zasady pierwszeństwa w koordynacji można więc przyjąć, że w większości przypadków krajem pierwszeństwa do jego wypłaty będzie kraj zagraniczny, w którym drugi z rodziców jest aktywny zawodowo.

Należy jednak mieć świadomość, że nie w każdym kraju objętym koordynacją istnieje tego typu świadczenie, co z automatu przyznaje pierwszeństwo do wypłaty Polsce – bez konieczności prowadzenia czasochłonnego postępowania przez Wojewodę. Jego wysokość nie wpływa na inne, popularne świadczenia podlegające koordynacji, gdyż według klasyfikacji wspólnotowej świadczenie rodzicielskie oraz świadczenie pielęgnacyjne są w innym, osobnym „koszyku”.

Masz pytania odnośnie świadczenia rodzicielskiego w koordynacji świadczeń? Zapisz się na bezpłatną konsultację telefoniczną.

Podstawowe informacje na temat świadczenia rodzicielskiego

Co do zasady świadczenie przysługuje osobom, które w związku z urodzeniem dziecka nie są uprawnione do pobierania zasiłku macierzyńskiego. Kwota świadczenia rodzicielskiego to 1000,00 zł miesięcznie. Przysługuje ono w tej wysokości bez względu na ilość urodzonych dzieci, objętych opieką. W przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie wydłuża się po prostu czas przysługiwania świadczenia. Dla opieki nad jednym dzieckiem są to 52 tygodnie od urodzenia, dla dwójki dzieci 65 tygodni etc. Prawo do świadczenia rodzicielskiego nie jest uzależnione od dochodu rodziny.

Uprawnionym do pobierania świadczenia są także osoby, które w momencie urodzenia dziecka pobierały zasiłek dla bezrobotnych. Ze względu na fakt, że wysokość wypłacanego zasiłku z Powiatowego Urzędu Pracy jest niższa niż jego wysokość, to wnioskodawca otrzyma wyrównanie świadczenia rodzicielskiego.

Świadczenie rodzicielskie nie przysługuje jeśli w związku z wychowywaniem tego samego dziecka lub w związku z opieką nad tym samym dzieckiem jest już ustalone prawo do świadczenia rodzicielskiego, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w czasie urlopu wychowawczego, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna. W przypadku zbiegu uprawnień do powyższych świadczeń wnioskodawca wybiera, z którego świadczenia chce korzystać.

Wniosek składa się w formie papierowej we właściwym dla miejsca zamieszkania Gminnym lub Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej, gdyż organem właściwym do przyjmowania wniosków jest Wójt / Burmistrz / Prezydent Miasta.

Istnieje także możliwość złożenia elektronicznego wniosku za pośrednictwem portalu empatia Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej.

Wniosek powinien zostać złożony w terminie 3 miesięcy od urodzenia dziecka – wtedy świadczenie realizowane będzie w pełnym wymiarze i okresie. Świadczenie to należy do świadczeń podzielnych, więc przysługuje od daty urodzenia dziecka, a nie od miesiąca złożenia wniosku (jeśli zachowany zostanie 3 miesięczny termin od urodzenia na złożenie wniosku).

Warto dodać, że wniosek o ww. świadczenie może złożyć także niepełnoletni rodzic dziecka, za zgodą swojego przedstawiciela ustawowego np. swojej matki.

Od dnia 01.01.2022 r. wzrośnie kwota świadczenia pielęgnacyjnego (koordynacja świadczeń) i wynosić będzie 2 119,00 zł miesięcznie. Odpowiednie Obwieszczenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej w tej sprawie ukazało się dnia 08.11.2021 r. Wejdzie ono w życie po upływie czternastu dni od ogłoszenia.

Podlega ono corocznej waloryzacji od dnia 1 stycznia na zasadach określonych w art. 17 ust. 3b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Poprzednia kwota wynosiła 1 971,00 zł miesięcznie.

Przypomnijmy, że świadczenie pielęgnacyjne przyznawane jest niezależnie od dochodów, przede wszystkim rodzicowi, który rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia czy innej pracy zarobkowej, by opiekować się niepełnosprawnym dzieckiem. W przypadku gdy niepełnosprawność dziecka powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej – do ukończenia 25. roku życia.