Archiwa tagu: 500 plus

800 plus wstecz – jak działa procedura wypłaty za okresy sprzed złożenia wniosku

Procedura wypłaty 800 plus za okresy wstecz zależy od tego, kiedy powstało prawo do świadczenia i który organ jest właściwy — Urząd Wojewódzki/Wojewoda dla spraw sprzed czerwca 2022, ZUS przez PUE dla spraw późniejszych. To nie jest jedna procedura z jedną zasadą „miesiąc wstecz” — to dwa różne systemy, dwa różne terminy i dwie różne ścieżki dowodowe.

Oboje pracujecie za granicą za dzieci w Polsce i nie pobieracie 800 plus od czerwca 2022? A może jeden rodzic pracuje za granicą, a drugi rodzic, który przebywa z dziećmi jest nieaktywny zawodowo w Polsce? Odzyskaj 500 plus / 800 plus od czerwca 2022 – zapisz się na bezpłatną konsultację.

Dlaczego termin złożenia wniosku decyduje o wysokości wyrównania

Zasada techniczna, która rządzi wypłatą: jeśli wniosek o świadczenie na dany okres świadczeniowy zostanie złożony do końca kwietnia, ZUS wypłaca świadczenie od 1 czerwca — bez przerw, od początku okresu. Jeśli wniosek wpłynie po 30 czerwca, prawo do świadczenia powstaje dopiero od miesiąca złożenia wniosku, bez wyrównania za wcześniejsze miesiące. Między tymi dwiema datami obowiązują zasady pośrednie — decyduje dokładna data wpływu wniosku do systemu.

To wyjaśnia, skąd bierze się często powtarzana, ale nieprecyzyjna zasada „tylko miesiąc wstecz” — dotyczy ona wyłącznie wniosków złożonych poza standardowym oknem (kwiecień–czerwiec), nie każdej sytuacji.

Sprawy transgraniczne — inna ścieżka, inne terminy

Gdy w sprawie występuje element zagraniczny (jeden z rodziców pracuje lub pracował za granicą), procedura wygląda inaczej niż w sprawie czysto krajowej. ZUS przekazuje informację o zagranicznym zatrudnieniu do właściwego Urzędu Wojewódzkiego, który prowadzi koordynację systemów zabezpieczenia społecznego z odpowiednim urzędem za granicą (np. Familienkasse w Niemczech). Dopiero po ustaleniu, który kraj ma pierwszeństwo do wypłaty, sprawa wraca do ZUS z decyzją o dalszym postępowaniu.

Ta ścieżka koordynacyjna wydłuża standardowe terminy — w praktyce sprawy transgraniczne mogą trwać wiele miesięcy dłużej niż sprawy krajowe, właśnie ze względu na wymianę informacji między instytucjami dwóch krajów. To jeden z głównych powodów, dla których wypłata „wstecz” w sprawach transgranicznych bywa wyższa niż w sprawach krajowych — okres oczekiwania na ustalenie pierwszeństwa sam w sobie generuje zaległość do wyrównania.

Kiedy wyrównanie obejmuje dłuższy okres niż standardowe zasady

Poza standardowym oknem kwiecień–czerwiec istnieją sytuacje, w których wyrównanie może objąć dłuższy okres, nawet kilka lat wstecz:

  • Błędna koordynacja świadczeń przeprowadzona przez urząd — np. ustalono niewłaściwy kraj pierwszeństwa
  • Wcześniej złożony wniosek w innym kraju UE, Szwajcarii, Norwegii, Islandii lub Liechtensteinie, którego polska strona nie uwzględniła
  • Urząd wprowadził wnioskodawcę w błąd co do przysługującego prawa lub terminu
  • Zdarzenia losowe uniemożliwiające złożenie wniosku w standardowym terminie

W tych przypadkach zasada „miesiąc/kwiecień/czerwiec” nie ma zastosowania — obowiązują inne przepisy dotyczące wznowienia postępowania lub korekty błędnej decyzji.

Co zrobić w przypadku decyzji odmownej

Jeśli ZUS lub Urząd Wojewódzki/Wojewoda odmówi wypłaty za okres wstecz, decyzję można zaskarżyć — w przypadku ZUS odwołanie kieruje się do Prezesa ZUS, w przypadku Urzędu Wojewódzkiego — zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji. Termin na odwołanie jest zawsze podany w samej decyzji.

Najczęstsze pytania

Czy każdy może dostać 800 plus za rok wstecz? Nie — to zależy od tego, kiedy złożono wniosek i czy w sprawie występują okoliczności uzasadniające dłuższe wyrównanie (błąd urzędu, sprawa transgraniczna, wcześniejszy wniosek w innym kraju).

Kto jest właściwym organem dla mojej sprawy — ZUS czy Urząd Wojewódzki? Zależy od okresu, którego dotyczy sprawa. Dla okresów od czerwca 2022 właściwy jest ZUS (przez PUE ZUS). Dla okresów wcześniejszych oraz spraw koordynacyjnych — Urząd Wojewódzki/Wojewoda.

Dlaczego sprawy transgraniczne trwają dłużej? Bo wymagają wymiany informacji między polskim a zagranicznym urzędem w celu ustalenia, który kraj ma pierwszeństwo do wypłaty świadczenia. To wydłuża postępowanie, ale często oznacza też wyższe wyrównanie po jego zakończeniu.

Masz sprawę transgraniczną i nie wiesz, jak wygląda procedura w Twoim przypadku? Umów bezpłatną konsultację.

Koordynacja świadczenia 800 plus

Od stycznia 2024 świadczenie wychowawcze na dziecko wynosi 800 zł. Program Rodzina 500 plus został przemianowany na 800 plus. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który niezmiennie będzie zajmował się wypłatą świadczenia, sam zmieni wysokość zasiłku. Nie trzeba wypełniać, ani składać nowych wniosków. Jeśli jeden z rodziców pracuje w innym kraju, to trzeba poinformować zagraniczny urząd o fakcie, że po stronie polskiej doszło do podwyżki.

  1. Kiedy zapadła decyzja ws. 800 plus?
  2. Komu należy się 800 plus?
  3. Jaka jest różnica między 800 plus a 500 plus?
  4. Koordynacja świadczenia 800 plus.

Kiedy zapadła decyzja ws. 800 plus?

7 sierpnia 2023 roku Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda podpisał nowelizację ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. A co za tym idzie – od 1 stycznia 2024 r. wysokość świadczenia wychowawczego wzrosła z 500 zł do 800 zł na każde dziecko do ukończenia przez nie 18 roku życia. W skali roku to znacząca podwyżka, mianowicie dla jednego dziecka jest to o 3600 zł więcej, dla dwojga – 7200 zł, dla trojga – 10 800 zł.

Komu należy się 800 plus?

Powiększone o 300 zł świadczenie 500 plus będzie wypłacane na tych samych zasadach, co dotychczas. Nie będą obowiązywały nowe ani dodatkowe wymogi. Prawo do świadczenia wychowawczego jest ustalane na roczny okres od 1 czerwca do 31 maja następnego roku. Czyli pierwszy okres zasiłkowy, podczas którego wypłacane jest 800 plus, przypada od 1 czerwca 2023 roku do 31 maja 2024 roku. Te same problemy, które dotyczyły 500 plus, dotyczą też 800 plus. Jeśli masz problem z 800 plus, zapisz się na darmową konsultację ws. zasiłków na dzieci. 

Jaka jest różnica między 500 plus a 800 plus?

W gruncie rzeczy 500 plus i 800 plus to ten sam zasiłek. Inna jest kwota i nazwa. Wprowadzony w 2016 program Rodzina 500 + ma w nazwie kwotę. W żadnym innym kraju kwota nie jest nazwą zasiłku na dziecko, bo podobne zasiłki nazywają się np. Kindergeld, Child Benefit, Kinderbijslag, Allocation Familiales czy Familienbeihilfe. W Polsce postanowiono, że kwota będzie również nazwą świadczenia. Minusem tego rozwiązania jest to, że każda podwyżka sprawia, że nazwa nie pasuje do kwoty. W Irlandii podwyżka Child Benefit oznacza po prostu podwyżkę, a nazwa pozostaje taka sama. W Polsce podwyżka oznacza zmianę nazwy. Politycy tą niezręczność obrócili na swoją korzyść i mogą przy każdej podwyżce zmieniać nazwę, drukować nowe materiały promocyjne, robić kampanię, jakby wchodziła nowa reforma. Gdy Niemcy podnoszą regularnie Kindergeld co dwa lata lub co roku, to nie robią w związku z tym pikników. 

Koordynacja świadczenia 800 plus

Od czerwca 2022, gdy wypłatę świadczenia wychowawczego 500 przejął ZUS, zmienił się też proces koordynacji. Wcześniej, gdy Wnioskodawca zaznaczył we wniosku o 500 plus, że on lub drugi rodzic pracują za granicą, rozpoczynała się procedura koordynacji świadczeń. MOPS/OPS/Urząd Miasta przesyłał dokumentację do Wojewody/Urzędu Wojewódzkiego i to ten organ miał obowiązek wydania decyzji ws. który kraj ma pierwszeństwo. Wypłata 500 plus była często wstrzymywana do momentu wydania tej decyzji. Jeśli rodzic, który opiekował się dzieckiem w Polsce i był bezrobotny bez prawa do zasiłku, to Wojewoda/Urząd Wojewódzki wydawał decyzję odmowną stwierdzając, że ustawodawstwo innego kraju ma pierwszeństwo. Od 1 czerwca 2022 zmieniła się jednak procedura. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca świadczenie 500 plus niemal wszystkim, którzy złożą wniosek. Również tym, którzy są bezrobotni bez prawa do zasiłku, gdy drugi rodzic pracuje poza Polską. ZUS informuje jedynie Wojewodę/Urząd Wojewódzki o decyzji automatycznej wydanej przez system teleinformatyczny. Koordynacja 800 plus nie różni się więc od koordynacji 500 plus od czerwca 2022. Zmieniła się kwota świadczenia i to oznacza dla rodzin w których oboje rodzice pracują (jeden w Polsce, drugi np. w Niemczech), że został im obniżony dodatek dyferencyjny o 300 zł. Polska podniosła, drugi kraj obniżył. Dla rodzin, gdzie rodzic z dzieckiem jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku lub ubezpieczony pod małżonka, 800 plus oznacza podwyżkę świadczeń w Polsce i brak obniżki w drugim kraju (bo drugi kraj nadal jest krajem pierwszeństwa).